Olijfpluk oktober 2009
Meer dan 100 deelnemers aan de olijfpluk van wie 15 Nederlanders
Dit jaar nam een record aantal vrijwilligers deel aan het olijfplukprogramma, georganiseerd door de Olijfbomencampagne en de Alternative Tourism Group in Palestina. Honderd mensen uit 14 verschillende landen, waaronder dit jaar ook voor het eerst Japan, Zuid Korea en Slovenië hebben gedurende 10 dagen olijven geplukt, excursies gemaakt en organisaties bezocht. Dit jaar waren er 15 Nederlanders mee.
Vanwege het grote aantal deelnemers waren er drie groepen gemaakt. Een deel van de deelnemers verbleef in gastgezinnen en de rest in het Sahara Hotel in Beit Sahour. Elke dag vertrokken er 3 volle bussen op weg naar Palestijnse boeren die onze hulp hard nodig hadden om de olijfoogst binnen te halen.
Deze boeren hebben allemaal hun eigen verhaal. Ayman bijvoorbeeld, heeft een stuk land net buiten het dorp Beit Jalla, dat door Jeruzalem geconfisqueerd is. Hij heeft zelf nog steeds alleen maar een Westbank ID (identiteitskaart) en is daarom nu op zijn eigen land illegaal in Jeruzalem. Zijn land is inmiddels alleen nog toegankelijk via twee hekken waarvan hij wel de sleutel heeft, maar zonder toestemming van de Israëlische commandant mag hij niemand binnenlaten. Hij kan dus geen Palestijnse vrienden vragen om te helpen met de olijfoogst en daarom is de hulp van buitenlandse vrijwilligers hard nodig. Met z’n allen hebben we in drie dagen alle olijfbomen kunnen leegplukken!
Dit jaar was overigens een heel slecht jaar voor de olijfoogst. Om het jaar geven de olijfbomen meer of minder olijven, maar dit jaar was de oogst wel heel armzalig, mede door de droogte en de late regenval dit jaar.
De excursies in Bethlehem, Aida en Deheisha vluchtelingenkamp, Hebron en Jeruzalem, hebben veel indruk gemaakt op de bezoekers. Het is toch altijd anders om te lezen over de muur, checkpoints, en settlements dan het zelf te zien. Veel gehoorde reacties waren: "Ik dacht dat nederzettingen uit een aantal caravans bestonden, maar het zijn hele steden met infrastructuur, parken, voorzieningen en enorme beveiliging. En dat op een steenworp afstand van vluchtelingenkampen waar Palestijnen al 60 jaar verblijven in barre omstandigheden."
Tijdens een tour door de Israeli Commission Against House Demolitions, werd duidelijk hoe via een vooropgesteld plan de stad Jeruzalem wordt omsingeld door Joodse nederzettingen, waardoor Jeruzalem wordt gescheiden van de bevolking van de Westbank zodat het onmogelijk nog de hoofdstad van een Palestijnse Staat zou kunnen worden. Heel duidelijk zichtbaar is dat de voorzieningen in West Jeruzalem en in de nederzettingen in Oost Jeruzalem voor de Joodse bevolking heel goed georganiseerd zijn. Er zijn trottoirs, straatverlichting, parken, bankjes om te zitten en het afval wordt regelmatig opgehaald. In het Palestijnse deel van Jeruzalem zijn al deze voorzieningen niet of nauwelijks aanwezig, terwijl de Palestijnen net zo goed, en vaak nog meer, belasting betalen aan de Gemeente en aan de Staat Israël.
Het bezoek aan de coöperatie met olijfpers in Beit Jalla was heel bijzonder. Daar zagen we hoe de door ons geplukte olijven worden gewogen, gewassen en geperst tot olijfolie van een uitstekende kwaliteit!
Een deel van de olijfplukkers heeft deelgenomen aan de Internationale Conferentie die georganiseerd was door de Alternative Information Center. Er waren verschillende uitstekende sprekers zoals Huwaida Arraf van de Free Gaza Movement, Omar Barghouti van de Academische Boycot Beweging, Shir Hever van de AIC en Dalit Baum van Who Profits over ‘the economy of the occupation’. Namens ICCO sprak Mieke Zagt in een van de seminars over het werk van ICCO in Nederland.
De laatste avond van het programma was heel bijzonder, met een lokale dabka dansgroep en een optreden van een groep muzikanten die aan het Edward Said Conservatorium studeren.
De Nederlandse deelnemers aan de reis zullen op 13 december hun verhalen delen tijdens de vrijwilligersdag van de Olijfbomencampagne waar ook twee presentaties zullen worden gehouden door Janneke Stegeman (over Joods Israëlische aanspraken op Israël en wat er theologisch tegen Zionistische lezingen in is te brengen) en door Anja Meulenbelt. Een uitnodiging volgt in de loop van november, maar houd de datum alvast vrij!
Op zondag 13 december verkopen we ook Palestijnse producten tijdens onze Palestijnse Kerstmarkt!
Slechte olijfoogst Palestina
Door Rens van der Bulck, importeur van Canaan Fair Trade olijfproducten
Elk jaar is de olijfoogst voor de Palestijnen een heel belangrijk moment. Niet gek als je beseft dat olijfolie voor de meeste boeren de belangrijkste en in veel gevallen zelfs hun enige inkomstenbron is.
Begin november was een groep Nederlanders in Palestina om kennis te maken met het land en vooral de boeren die de olijven leveren aan Canaan Fairtrade. Met wat geluk konden nog net de allerlaatste olijven geplukt worden. Een enorm verschil met vorige jaren toen sommige boeren tot in februari door plukten.
Palestijnse boeren zijn gewend dat goede (messy) en slechte (sjelton) oogsten elkaar afwisselen. Dit jaar is de oogst slechter dan ooit, waarbij minder dan 5 % van de opbrengst van een goed jaar gehaald werd. De 55 boeren tellende olijfboeren-coöperatie van Sebastiya bijvoorbeeld leverde vorig jaar 50.000 liter biologische Fairtrade olijfolie aan Canaan, dit jaar haalden ze met moeite 50 liter. Bij de andere 42 coöperaties aangesloten bij de PFTA (Palestinian Fair Trade Association) is de situatie niet beter. Veel boeren hebben nauwelijks genoeg om in hun eigen olijfoliebehoefte van enkele honderden liters per jaar, te voorzien. De Palestijnse Autoriteit zal voor het eerst olijfolie importeren. Een regelrechte ramp voor de boeren die in veel gevallen geen andere inkomsten en geen enkele financiële reserve meer hebben. De hogere olieprijs weegt nauwelijks op tegen het verlies.
In mei was er een zware storm waardoor veel olijfbloesem kapot gewaaid is. Het steeds nijpender tekort aan water deed geen goed voor de overgebleven olijven. Ook al kunnen olijfbomen kunnen goed tegen droogte, water is essentieel voor een goede opbrengst. Gelukkig regende het afgelopen weken heel veel, waardoor de verwachtingen voor de oogst van volgend jaar hooggespannen zijn. Vóór de winter is zelfs al de helft van het nodige water al gevallen.
Voor komend jaar kan voor Nederland waarschijnlijk genoeg olijfolie gegarandeerd worden, ook al zal de prijs sterk omhoog gaan.
Deze stand is voor het laatst geactualiseerd op 14 januari 2010.