Bijzondere verhalenestafette voor Israel en Palestina
Verslag vrijwilligersdag 13 december
Olijfoogst 2009: Joodse kolonisten stelen en verstoren olijfoogst en kappen olijfbomen
Verslag bezoek Baha aan Nederland tijdens Vredesweek
Avond met Jolien en Baha in de YWCA
Verslag van het benefiet voor Gaza op 14 juni
Persbericht: olijfbomen van Nederlandse sponsors in Gaza vernield
Van 29 mei tot 6 juni vond de verhalenestafette voor vrede in Israël en Palestina plaats. Deze was
georganiseerd door Kerk in Actie, Doopsgezind WereldWerk, ICCO, Kerk en Vrede, Vrienden van Sabeel en IKV Pax Christi. Met verhalen van Palestijnen en Israëli's werd aandacht gevraagd voor de gevolgen van het conflict voor het alledaagse leven.
De Olijfbomencampagne had voor de Verhalenweek Manar Wahhab uitgenodigd om haar persoonlijke verhaal als christelijke Palestijnse jonge vrouw uit Bethlehem te komen vertellen. Manar is ook als vrijwilligster actief bij de oijfpluk- en plant programma's in oktober en februari.
Tijdens vijf bijeenkomsten in Den Haag, Ter Aar, Culemborg, Enschede en Amsterdam vertelde Manar haar verhaal. Bovendien waren er verhalen uit het Verhalenboekje dat speciaal was samengesteld voor deze week. Het boekje is te bestellen via gerjanne.leeuwis@iccoenkerkinactie.nl
De avonden werden opgeluisterd door traditionele Palestijnse ud muziek van Nizar Rohana. Ook Evi de Jean leverde een bijdrage aan de programma's in Enschede en Amsterdam.
Mijn vriendin Tania en ik hielden heel erg van karate, zingen, voetbal, fietsen en zwemmen. We waren lid van het koor op school en van de karate club van de Katholieke vereniging in Bethlehem. Ik had in die tijd heel veel energie dus we gingen veel voetballen met de jongens en we gingen veel samen fietsen. We waren echt gelukkig in die tijd en kenden geen stress. Overdag speelden we eindeloos en ’s avonds waren we zo moe dat we zonder problemen sliepen tot een volgende dag vol nieuwe energie, rennen, spelen en lachen.
De eerste herinnering uit mijn jeugd die te maken heeft met de Israëlische bezetting was op een ochtend toen ik nog even bij mijn vader in bed lag. Mijn moeder was ontbijt aan het maken toen plotseling Israëlische soldaten onze buurt binnenvielen en alle mannen dwongen om naar buiten te komen om de slogans tegen de bezetting die op de muren waren gezet over te schilderen. De soldaten kwamen ook naar ons huis en bonkten op de deur. Ze kwamen de kamer binnen. Ik herinner me nog heel goed dat ik de soldaten in de kamer van mijn ouders zag terwijl ik nog steeds bij mijn vader in bed lag. Mijn vader zei tegen de soldaten dat ik nog lag te slapen en dat ik mij niet lekker voelde en dat hij daarom het huis niet kon verlaten. Het was een wonder dat de soldaten het erbij lieten zitten en weggingen, ze hadden blijkbaar al genoeg mannen gevonden om het werk te doen.
Op een keer toen we bij mijn opa en oma sliepen, kwamen er soldaten heel vroeg in de ochtend. Het was nog donker buiten. We werden wakker van hard kloppen op de deur. De soldaten riepen in heel slecht Arabisch ‘Eftakh Bab’ wat betekent: doe de deur open. Ik herinner me dat we opstonden en dat we heel bang waren. Mijn oom deed de deur open en de soldaten schreeuwden ‘Etla bara’ wat ‘kom naar buiten’ betekent. We stonden allemaal in het midden van de woonkamer. Ik herinner me nog goed dat ik 3 soldaten zag, eentje zat geknield en de andere stond bij de muur en de derde stond achter hem en hield ons onder vuur. Het was een grote schok voor ons om te zien dat zij hun wapens richtten op ons, kinderen in pyamas. Mijn oom smeekte hen om de wapens te laten zakken, maar dat deden ze niet. Ze gingen de kamers binnen en doorzochten het hele huis, maar ze vonden niets. Ze gedroegen zich alsof ze in een oorlog waren, niet in een huis vol kinderen.
Eén ding dat gebeurde en mijn hart voor eeuwig gebroken heeft, is de dood van een klasgenootje die ook bij mij op de scouting zat. Ze heette Christine Saadeh. Ze was 10 jaar toen ze met haar vader, moeder en zusje in een auto zat en plotseling werd doodgeschoten door een Israëlische kogel. Haar vader en haar zusje waren gewond, zij was dood. Dit was een grote schok voor iedereen in Bethlehem. Niemand kan die dag vergeten en niemand zal vergeten wat er met haar gebeurd is. Onze scouting groep heeft tijdens haar begrafenis droevige marsmuziek gespeeld op de drums. De Israelis hebben hun excuses aangeboden aan de ouders. Maar wat hebben ze daar nou aan? Ze doen steeds vreselijke dingen. Aan verontschuldigingen heb je niets.
Als een Palestijnse heb ik elke dag te maken met Israëlische soldaten. De Israëlische checkpoints zijn de ergste plek op aarde voor mij en voor andere Palestijnen.
Er zijn meer dan 500 van die checkpoints in de Westbank. Wij hebben geen bewegingsvrijheid binnen de Westbank. Het reizen van de ene naar de andere stad duurt door de checkpoints heel veel langer en is erg vermoeiend. Deze checkpoints liggen niet tussen Israël en de Palestijnse gebieden, maar BINNEN de Palestijnse gebieden, tussen de Palestijnse dorpen.
Ik voel me niet goed als ik bij de checkpoints naar de orders van de Israëlische soldaten moet luisteren. Ik word er nerveus van want ze behandelen ons op onmenselijke wijze. De meeste soldaten zijn erg jong en ze schreeuwen tegen oudere mannen en vrouwen.
Op de checkpoints voel ik de pijn en herinner ik me het voortdurende lijden onder de Israëlische bezetting.
Op een keer kwam ik door een checkpoint in de bus en van daaruit zag ik hoe twee soldaten een jongen aan het slaan waren. Ze lieten hem zijn kleren uitdoen en ze sloegen hem. Eén van de soldaten stond op de uitkijk om te zien of er niemand keek, maar hij had niet door dat alle mensen vanuit de bus zagen wat er gebeurde. Uiteindelijk lieten ze de jongen gaan. Wij keken hoe de jongen wegstrompelde. Hij had rode striemen in zijn gezicht. Hoe zou hij zich gevoeld hebben? En hoe voelden wij ons in de bus?
Mijn echtgenoot heeft een keer een vrouw zien bevallen op de checkpoint omdat de soldaten weigerden om haar te laten passeren.
Als we naar Jeruzalem willen, dat op een paar kilometer afstand ligt van Bethlehem, moeten we eerst een vergunning aanvragen. Twee jaar geleden vroeg ik om een vergunning om 2 uurtjes naar Jeruzalem te kunnen, om mijn zieke schoonmoeder in het ziekenhuis te bezoeken. Ze werd daar behandeld voor kanker en ze zou dood gaan. Ze weigerden mij een vergunning te geven. Ik heb haar niet meer gezien voordat ze overleed.
Mijn echtgenoot had ook om een vergunning gevraagd. Hij kreeg het pas op de dag dat zijn moeder stierf. Hij was niet op tijd om nog afscheid van haar te kunnen nemen. Als ik over deze herinnering praat, voel ik me nog steeds verdrietig en boos.
De hele wereld vraagt zich af waarom Palestijnen geen vrede willen of waarom wij haat en boosheid voelen. Het komt door de stress en de pijn die wij dagelijks voelen op de checkpoints, door de apartheidsmuur, het kapotmaken van onze economie, het stelen van ons land, het arresteren en vermoorden van mensen en bovenal het feit dat Israël ons land bezet. We willen rechtvaardigheid, vrede en vrijheid.
Gedurende het olijfplantprogramma van de Olijfbomencampagne in februari dit jaar mocht ik met een groep internationale vrijwilligers mee met de bus naar Jeruzalem. Tijdens deze trip kwamen we door een nederzetting genaamd Maale Adummim. Dit is de grootste nederzetting in de Westbank. Het was echt shockerend voor mij om te zien. De nederzetting is zo groot en ziet er zo mooi uit. Er zijn heel veel palmbomen, parken, grote huizen en tuinen. Ik voelde me heel ongemakkelijk en boos, echt ik kon bijna geen adem halen. Ik dacht de hele tijd aan mijn moeder, mijn familie, alle Palestijnen die in de zomer dagenlang zonder water zitten, terwijl deze nederzetting vlak bij ons huis vol staat met groene planten, palmbomen en zwembaden.
Ik ben vorig jaar getrouwd. Het was een schitterend moment toen Miad en ik elkaar het ja-woord gaven in de kerk. Iedereen was blij. We hadden een mooi feest met een optreden van een folklore dansgroep.
Inmiddels ben ik zwanger. Ik ben heel blij om een kindje te krijgen, het is een hele bijzondere en gelukkige gebeurtenis. Tegelijkertijd maak ik me heel veel zorgen, want mijn baby zal worden geboren in de meest problematische plaats ter wereld in een hele gecompliceerde omgeving.
Ik wil niet dat mijn kind zal opgroeien met dezelfde pijn en stress die mijn grootouders, mijn ouders en ik nu beleven.
Ik zal mijn kind leren om zich in te zetten voor rechtvaardigheid, vrede en vrijheid. Ik zal mijn kind alles over de Palestijnse geschiedenis leren, want ik geloof dat kennis macht is en macht kan vrijheid brengen.
Palestina is mijn land en ik kan het niet verlaten, dan zou ik voor altijd thuisloos zijn, daar ben ik in mijn hart van overtuigd.
Ik lijd liever een arm maar waardig bestaan in mijn thuisland, dan ergens anders rijk te worden, maar zonder waardigheid.
Palestijnen zijn mensen die willen leven op hun land zonder stress of pijn, zonder restricties in bewegingsvrijheid en boven alles willen zij zich veilig en prettig voelen.
Palestijnen zijn mensen die naar de toekomst kijken met een glimlach op hun gezicht en die hoop zien, wanneer er eigenlijk geen hoop is.
Mijn diepste wens is dat ik de dag kan beleven dat Palestina vrij zal zijn en er geen bezetting meer is. Ik wens dat ik in een land kan leven, zoals alle mensen op deze wereld. En voor ons, Palestijnen, wens ik dat als we ooit onafhankelijk zullen zijn, we in rechtvaardigheid en vrede zullen leven.
------------------------------------------------------------------------------------------------------
Foto album: www.flickr.com/photos/47703939@N04/sets/72157623348204613/
Korte video: www.youtube.com/watch?v=BPjTR6zst0s
Olijfbomen planten bij Palestijnse boeren
Dit jaar namen vier Nederlanders deel aan het olijfplantprogramma dat was georganiseerd door onze Palestijnse partners in Beit Sahour. In totaal waren er 45 mensen uit verschillende landen. Een groep oudere Amerikanen van de Presbyteriaanse kerk, een groep jonge studenten uit Noorwegen en verschillende individuen uit o.a. Duitsland, Zwitserland, Griekenland en België.
Gedurende het programma werden 1600 jonge olijfbomen aangeplant. De locaties waren uitgezocht door de Palestijnse coördinator Baha Hilo die daarbij rekening heeft gehouden met de situatie van de Palestijnse boer en zijn land.
De Olijfbomencampagne plant vooral aan in gebieden waar boeren hun olijfbomen of de toegang tot hun land zijn kwijt geraakt, maar ook daar waar zij eerder problemen ondervonden met het bewerken van hun land door agressie van joodse kolonisten of Israëlische soldaten.

Zo plantten we olijfbomen bij een boer in Jaba’a wiens land direct tegen een militaire patrouilleweg aan ligt en op het land van een boer in Beit Eskaria dat direct aan een Joodse settlement outpost ligt (een groep caravans). Een van de settlers kwam direct naar buiten met een groot machinegeweer waarop een aantal jeeps met Israëlische militairen kwam aanscheuren. In alle vier de plaatsen waar we olijfbomen hebben geplant, was het leger snel ter plekke. In Beit Ummar vuurden zij zelfs een geluidsbom af richting de groep.
Omdat alle boeren duidelijke eigendomsdocumenten konden overleggen en wij op uitnodiging van de boer op zijn land aanwezig waren, konden de Israëlische legercommandanten onze vreedzame daad van het aanplanten van olijfbomen niet zomaar stoppen.
Alle velden die we hebben aangeplant liggen in de omgeving van Bethlehem waar ook het kantoor van onze Palestijnse partners is gevestigd. In totaal worden er dit jaar bijna 10.000 door buitenlanders gesponsorde bomen geplant, grotendeels door de boeren zelf. Ze worden in verschillende plaatsen in de Westbank aangeplant. Dit jaar zal ook weer in de Gazastrook geplant worden. Afgelopen jaren is dat niet gelukt vanwege de blokkade. Inmiddels zijn er via olijfboomkwekerijen in de Gazastrook zelf boompjes aangekocht.
Alternatief toerisme
Het programma van deze reis is georganiseerd door de Joint Advocacy Initiative van de YMCA van Oost Jeruzalem en de YWCA van Palestina, een samenwerking tussen de twee Y’s op het gebied van solidariteitswerk voor Palestina. De JAI werkt voor dit programma samen met de Alternative Tourism Group die veel ervaring heeft in toerisme in dit gebied. De gidsen van ATG laten toeristen niet alleen de eeuwenoude cultuur en geschiedenis van dit gebied zien, maar vertellen ook over het dagelijkse leven onder de bezetting. (http://www.atg.ps/)
Samen met gids Elias Gharib bezochten we Bethlehem, vluchtelingenkamp Aida, Hebron en Ramallah. Onderweg zagen we hoe de settlements zich nog immer uitbreiden en hoe de inmiddels half miljoen joodse settlers tot diep in de bezette Palestijnse gebieden wonen. Hun huizen zijn gebouwd op land dat eerder van Palestijnse boeren gekocht, maar in de meeste gevallen geconfisqueerd is. Vaak wordt hierbij door Israël een oude wet uit de Ottomaanse tijd gebruikt. Een boer die zijn land gedurende drie jaar niet bebouwt, kan zijn land kwijt raken aan de Staat. Veel boeren hebben echter geen toegang meer tot hun land door de bouw van de muur en van hekken door Israël op het land van de Palestijnse boeren. Zij kunnen gewoonweg hun land niet meer bereiken omdat er een muur op gebouwd is. Na drie jaar vervalt het land dan aan de Israëlische Staat.
In het vluchtelingenkamp Aida zagen we hoe Palestijnen die al zestig jaar vluchteling zijn nog immer in de hoop leven dat zij ooit terug kunnen keren naar de huizen in de dorpen waar zij in 1948 uit zijn verdreven. Uit de lezing door Hazem Jamjoum van de organisatie voor vluchtelingen ‘Badil’ bleek duidelijk dat alle Palestijnse vluchtelingen volgens internationale wetgeving het recht hebben om terug te keren. Dat geldt ook voor vluchtelingen die hun huis vrijwillig hebben verlaten. In het vluchtelingenkamp Aida woont nu al de derde en soms zelfs al vierde generatie vluchtelingen. Het kamp bestaat na zestig jaar niet meer uit tenten, maar uit kleine huisjes die in de loop der jaren zijn vergroot door er verdiepingen op te bouwen. De straten zijn nauw en het is erg gehorig en dichtbevolkt, maar de bewoners zorgen er wel voor dat het zo schoon mogelijk is. In het kamp zijn veel initiatieven en organisaties gericht op onderwijs van jongeren met nadruk op geweldloos verzet. Op verschillende creatieve manieren kunnen kinderen hun talenten ontwikkelen en zich inzetten voor een betere toekomst. Het belangrijkste is dat men de hoop op rechtvaardigheid levend houdt.
Water, een eerste levensbehoefte

Alle huizen in de Palestijnse gebieden hebben watertanks op hun daken. Dit heeft te maken met de oneerlijke waterverdeling door het Israëlische waterleidingbedrijf. Het water komt van onder de Palestijnse gebieden vandaan, maar mag daar door de Palestijnen niet gewonnen worden. Hiertoe gebruikt Israël militaire orders, die overigens overal worden ingezet en ter plekke kunnen worden uitgevaardigd, want in de bezette gebieden geldt geen civiel recht. In de bezette gebieden zijn Palestijnen door Israël onder militair recht geplaatst.
Omdat de Palestijnen zelf geen water kunnen winnen, moeten zij dit kopen van het Israëlische waterleidingbedrijf. Hiervoor betalen zij ruim drie keer zoveel als de joodse settlers die in hetzelfde gebied in de settlements wonen. Als er watertekorten zijn in de zomer, worden deze joodse settlers nog altijd van water voorzien, terwijl aan het Palestijnse waterleidingbedrijf veel minder water wordt geleverd. Hierdoor hebben Palestijnse huishoudens in de zomer vaak dagenlang geen water uit de kraan. De watertanks op het dak zijn bedoeld om in dat geval als reserve te dienen.
Manar, een christelijke Palestijnse vrijwilligster
Tijdens onze olijfplantreis deed een Palestijnse vrijwilligster uit Bethlehem aan het programma mee. Deze jonge christelijke Palestijnse vrouw, Manar, is afgelopen zomer getrouwd en woont nu in Bethany, Azzarya (bij Abu Dis). Manar had een vergunning gekregen om naar Jeruzalem te gaan. Palestijnen uit de Westbank mogen niet naar Israël zonder zo’n vergunning. Om de vergunning aan te vragen, moet je eerst een magnetische kaart kopen waarop al je persoonlijk gegevens staan. Daarna vraag je een vergunning aan. Je moet een goede reden hebben bijvoorbeeld een ziekenhuisbezoek. De vergunning duurt soms slechts dag of zelfs een paar uur.

Manar ging met ons mee naar Jeruzalem. Ze was helemaal enthousiast. Manar ziet er met haar rode lange krulharen niet uit als een typisch Palestijnse dame en werd als een van ons buitenlanders beschouwd. Hierdoor kon zij met de groep mee naar de Haram al Sharif waar wij de Aqsa moskee en de Gouden Rotskoepel moskee hebben bekeken. Daarna bezochten we de Heilige Hartkerk, een heilige plaats voor haar als christen. Het was de eerste keer dat zij daar was terwijl het op nog geen 15 minuten afstand van haar woonplaats ligt.
Die middag maakten wij een bustour met de Israeli Commission Against House Demolitions. De tour ging door Oost Jeruzalem en we zagen hoe de Palestijnse buurten worden omcirkeld door nieuwe joodse settlements die bedoeld zijn om het joodse bevolkingsaantal van Jeruzalem tot een ruime meerderheid te laten stijgen. Oost-Jeruzalem is officieel door Israël bezet gebied. Geen enkel land heeft vanwege dit feit een ambassade in Jeruzalem. Jeruzalem wordt niet erkend als de hoofdstad van Israël. Het is duidelijk dat de Palestijnen in Jeruzalem, die door de joodse Israëli’s overigens niet als Palestijnen, maar als Arabische Israëli’s worden aangeduid, niet dezelfde gemeentelijke diensten genieten als de joodse Israëli’s. Zo wordt bij hen het vuilnis amper opgehaald, zijn er geen trottoirs aangelegd, geen straatverlichting, de wegen zijn kapot, er is vaak nog steeds geen riolering en er zijn geen speelplaatsen voor kinderen. Toch zijn zij evengoed officiële inwoners van Jeruzalem en betalen de Palestijnen in Oost-Jeruzalem evengoed belasting aan de gemeente, maar daarvoor krijgen zij niets terug.
Het meest opvallende was nog wel dat een flink aantal joodse settlers inmiddels in deze buurten is neergestreken en voor hen zijn prachtige huizen met alle voorzieningen aangelegd. De Israëlische busmaatschappij komt nu zelfs tot voor hun huizen, maar draait dan gauw over de rotonde weer terug de heuvel op richting West Jeruzalem. En daar waar de nieuwe settlement stopt, houden ook ineens alle voorzieningen op.
Voor Manar was het de eerste keer dat zij Oost Jeruzalem met eigen ogen zag. Voor de eerste keer zag zij vanaf het hoger gelegen uitkijkpunt waar wij stopten de muur met aan de andere kant haar nieuwe woonplaats Bethany. Zo vaak heeft ze vanuit Bethany naar die hoge muur gekeken en zich afgevraagd wat daar nu achter ligt. Nu staat ze dan aan de andere kant en ziet hoe dicht het dorp waar ze woont eigenlijk bij Jeruzalem ligt. Met een kwartiertje zou ze in de oude stad van Jeruzalem kunnen zijn, als die muur er niet was geweest.

We rijden met de ICAHD tour ook door de settlement Maale Adummim, de grootste in de Westbank. Manar gelooft haar ogen niet. Hier hebben ze alle ruimte, groene plantsoenen, zwembaden, prachtige huizen, terwijl op nog geen steenworp afstand in Azzarya, haar echtgenoot zijn land heeft verloren voor het bouwen van de muur die de veiligheid van deze kolonisten moet waarborgen. Ze is sprakeloos. Ze staart uit het raampje. Het is de eerste keer dat ze joodse kolonisten in de ogen kijkt. Ze zegt: "Het is hier prachtig en toch niet mooi. Nu begrijp ik waarom wij de helft van de zomer geen water hebben. Het is moeilijk om niet boos te worden."
Ontmoeting met een settler
De groep heeft ook een afspraak met een joodse settler in de settlement Efrat. Ardi, de settler, houdt een voordracht en doet dit alleen maar omdat hij ervoor betaald wordt. Hij staat verder niet open voor discussie en begint dan ook met: "Het uitgangspunt is dat wij met elkaar overeenkomen dat we het oneens kunnen zijn." En vanaf dan doet hij elke voor hem lastige vraag af met: "We kwamen overeen dat we het oneens kunnen zijn."
Ardi komt met zijn gezin uit Amerika en gelooft stellig dat het gebied waar hij woont het beloofde land is voor het uitverkoren volk waar hij deel van uitmaakt. Hij zegt vervolgens letterlijk dat hij geen interesse heeft in vrede. Het doel is zoveel mogelijk land verwerven met zo min mogelijk Palestijnen. De groep is danig van slag als ze bij Ardi vandaan komt. Dit hadden ze niet verwacht. Een Amerikaan die gelooft dat hij meer recht heeft op het land dan een inheemse bewoner die al generaties lang met zijn familie het land bewerkte en elke steen op het land kende, elke olijfboom wist en nu van zijn land is gedreven om plaats te maken voor een villawijk met een groot hek eromheen.
Bomen planten bij oude militaire basis
Gelukkig planten wij de volgende dag nog eens 400 olijfbomen in Beit Sahour. Het geeft een goed gevoel om de grond los te woelen, de olijfboom in de aarde te plaatsen en het gat te dichten. Er komt een witte plastic beschermingsbuis omheen zodat het jonge boompje beschermd is tegen de zon en tegen hertjes en gazellen die graag aan de jonge blaadjes knabbelen.
We worden geholpen door een aantal oudere dames en heren van het lokale bejaardenhuis. Deze oude dorpsgenoten vertellen ons over de verlaten militaire basis op de top van de heuvel. Het was ooit een Jordaanse basis en in 1967 werd deze door het Israëlische leger in gebruik genomen. Er werd altijd veel geschoten vanaf deze basis en we vinden inderdaad nog een aantal oude kogels in het veld. Een paar jaar geleden zijn de Israëlische soldaten vertrokken uit de basis die nu officieel verlaten is.
Maar twee jaar terug begon een groep joodse kolonisten met regelmaat naar deze plek te komen met de boodschap: Wij gaan ons hier permanent vestigen. Sindsdien worden er regelmatig joodse kolonisten gesignaleerd. Afgelopen week hebben zij het speeltuintje aan de voet van de heuvel met graffitis ondergespoten met teksten als ‘Kill all Arabs’ en ‘this is our land’ vergezeld van Davidssterren.
Inmiddels is een comité opgericht van Palestijnse organisaties en individuen die op een geweldloze manier verzet willen bieden aan de komst van deze kolonisten. Als eerste daad van geweldloos verzet nodigden zij ons uit voor het aanplanten van olijfbomen in het veld van een boer onder aan deze heuvel. Zoals directeur Nidal Abu Zulouf van de JAI zegt: "To keep hope alive."
Geeske Zanen
Meer over deze paradigmastrijd op Anja’s weblog: http://anjameulenbelt.sp.nl/weblog/2008/08/05/de-paradigmastrijd-de-complete-serie/
Zie ook de weblog van Anja Meulenbelt over deze dag: http://anjameulenbelt.sp.nl/weblog/2009/12/14/vrijwilligersdag-olijfbomencampagne/#more-15584
Joodse kolonisten stelen en verstoren olijfoogst en kappen olijfbomen
De Israelische mensenrechtenorganisatie B'tselem heeft een video op haar website geplaatst waarin een aantal gevallen te zien is van diefstal van olijven van bomen van Palestijnse boeren door joodse kolonisten. Ook zien we joodse kolonisten aan het woord die aangeven dat Palestijnen van hun land gedreven moeten worden.
http://www.youtube.com/watch?v=mfHCqkbv1gU

In het kader van de Vredesweek bracht de Palestijnse coordinator van de olijfbomencampagne, Baha Hilo, een bezoek aan Nederland. Gedurende ruim twee weken gaf hij presentaties en interviews. Hij sprak over de geschiedenis en de huidige situatie van Palestina en over het werk van de olijfbomencampagne. De informatie tour bezocht drie kerken, acht openbare avonden en een middelbare school. We waren o.a. in Groningen, Deventer, Groenlo, Utrecht, Amsterdam, Den Haag en Antwerpen.
Baha heeft ook gesproken met de stuurgroepleden van de Olijfbomencampagne en met het bestuur van de nationale YMCA en YWCA.
Op zaterdag 19 september verscheen een paginagroot interview met Baha en Jolien, die afgelopen zomer als YWCA stagiaire naar Palestina afreisde, in het Nederlands Dagblad.
Baha is ook nog geinterviewd voor lokale krant en tv in Groningen.
Aan de hand van vier kaartjes waarop het landbezit van de Palestijnen te zien is over de afgelopen eeuw, vertelde Baha over de geschiedenis van de Palestijnse gebieden. Het laatste kaartje maakt heel duidelijk dat er geen levensvatbare Palestijnse Staat in de Westbank meer mogelijk is, door de bouw van de Israelische nederzettingen in de Westbank en de aanleg van de wegen die alleen voor Israelis toegankelijk zijn.
Palestina is altijd een toevluchtsoord geweest voor vluchtelingen van overal vandaan. Eeuwenlang woonden joden, christenen en later ook moslims samen in dit gebied. Vluchtelingen uit bijvoorbeeld Armenië en andere Arabische landen werden ontvangen volgens de normen van de Arabische gastvrijheid. Toen de eerste Joodse immigranten naar Palestina kwamen, leverde dit geen problemen op. Pas toen duidelijk werd dat de zionisten niet samen met de inheemse bevolking wilden wonen, maar hen wilden verjagen om daar hun eigen Joodse Staat te stichten, is het mis gegaan. Het is de eerste keer in de geschiedenis dat een nieuwe migrantengroep via gewelddadige middelen de macht in het gebied wil veroveren.
Israel gebruikt nu een wet uit de Ottomaanse tijd (de tijd van het Turkse Rijk) van midden 19e eeuw, waarin staat dat als boeren hun land langer dan drie jaar niet bewerken, de Staat het land kan confisqueren. Door de bouw van de muur en de nederzettingen, kunnen vele boeren in het westen van de Westbank niet meer bij hun land komen om het te bewerken. Israel gebruikt de Ottomaanse wet om het land vervolgens aan de Staat Israel toe te voegen.
Israelische kolonisten die op het land van Palestijnse boeren gaan wonen, krijgen van de Israelische autoriteiten direct toegang tot water, electriciteit en telecommunicatie. Zij krijgen bovendien subsidie. Deze Israelische kolonisten vallen onder Israelische civiele wetgeving. De Palestijnen in datzelfde gebied vallen onder militaire wetgeving. Palestijnse boeren die op hun eigen land vlakbij die nederzettingen een waterput willen slaan of een afdakje willen bouwen tegen regen of zon, moeten een vergunning bij de Israelische autoriteiten aanvragen. Sinds 1967 is geen enkele vergunning verstrekt. Als een boer toch een waterput slaat of een afdakje bouwt, wordt deze door het Israelische leger vernietigd.
Het kantoor van waaruit de Olijfbomencampagne in Palestina werkt, is in Beit Sahour gevestigd. De campagne richt zich momenteel vooral op Bethlehem, alhoewel ook in andere delen van de Westbank olijfbomen geplant worden. Het is sinds de blokkade van de Gazastrook onmogelijk gebleken om daar bomen aan te planten.
Het district Bethlehem was ooit 600km2 groot. Door de bouw van de muur en wegen voor Joodse kolonisten, is het gebied waar de Palestijnen zich nog ‘vrijelijk’ kunnen bewegen nu verkleind tot 50km2. Op een kaart is heel
duidelijk te zien dat Israel de bewoners van Bethlehem en de plaatsen daaromheen heeft opgesloten in een soort ghetto met een aantal checkpoints die door een paar Israelische soldaten kunnen worden afgesloten. Alle landbouwgronden van de boeren, die zich buiten de bebouwde gebieden bevinden, zijn nu aan de Israelische kant van de muur terechtgekomen en worden langzamerhand gevuld met Joodse kolonisten.
Op dit kaartje: zwarte lijn is de muur, blauwe gebieden zijn nederzettingen, wit/blauwe lijn ter rechterzijde is een weg voor Joodse kolonisten.
De olijfbomencampagne plant niet alleen bomen om boeren die bomen zijn verloren te compenseren, maar vooral ook om zoveel mogelijk boeren te helpen met het behouden van hun grond en het beschermen tegen confiscaties. Als het land bewerkt wordt en in gebruik is, kan de Ottomaanse absenteisme wet niet gebruikt worden.
Afgelopen 5 jaar zijn ruim 50.000 olijfbomen geplant door de olijfbomencampagne. Sinds de bouw van de muur zijn echter ruim een half miljoen bomen omgekapt! Het werk van de campagne gaat daarom door. Ook omdat deze campagne een goed middel is gebleken om het verhaal van de Palestijnse boeren door te vertellen. Tijdens onze presentaties hebben we een paar honderd mensen bereikt die op hun beurt het verhaal weer doorvertellen aan anderen.
Het aantal gesponsorde olijfbomen is in deze maand verviervoudigd! Het mag dus met recht een succesvolle Vredesweek genoemd worden!
Vrijdagavond 18 september. De zaal in het YWCA gebouw aan de F.C. Dondersstraat in Utrecht stroomt vol met bezoekers. YWCA leden, familie en vrienden van Jolien, sympathisanten van de Olijfbomencampagne en mensen die via via over de avond gehoord hebben. Op het programma staat een reisverslag van Jolien Roetman, voormalig stagiaire bij de YWCA en een presentatie door Baha Hilo, de Palestijnse coordinator van de Olijfbomencampagne. Baha is in het kader van de Vredesweek in Nederland en maakt een tour door het land om presentaties te geven.
Nadat de Nederlandse coordinator van de Olijfbomencampagne, Kristel Letschert, de avond opent en iedereen van harte welkom heet, begint Jolien met haar verhaal over haar bezoek aan de door Israel bezette Palestijnse gebieden. Afgelopen zomer nam zij deel aan de Journey for Justice, samen met 20 andere jongeren van YMCA's en YWCA's uit verschillende landen.
Jolien leest voor uit haar dagboek terwijl op het scherm achter haar foto's te zien zijn van haar bezoek. Op de foto zien we een hoge, lange betonnen muur, die gebouwd is om de Palestijnen van de Israelis te scheiden. Volgens Israel is het een muur die de veiligheid van Israel moet verhogen. Jolien vertelt dat de muur niet op de officiele grens tussen Israel en de Westbank is gebouwd, maar tot diep in de Palestijnse gebieden staat, waardoor grote stukken land van Palestijnse boeren, niet meer toegankelijk zijn.
Ze vertelt over haar ervaringen bij de checkpoints, waar Palestijnen als een kudde vee in een lange kooi moeten wachten om gecontroleerd te worden, voordat zij van Bethlehem naar Jeruzalem mogen gaan. Zelf heeft Jolien ook in die kooi gelopen en haar tas op een band gelegd en door de metaaldetector gelopen. Ze vond het een vernederende ervaring.
Het bezoek aan de stad Hebron heeft haar erg aangegrepen. In Hebron woont een groep Israelische kolonisten in het midden van de oude stad. Deze groep wordt door het Israelische leger geholpen om hun positie in de stad te houden. Een flink aantal straten rondom hun woonplaatsen is afgesloten voor Palestijnen. Overal zijn soldaten te zien en veel van de Palestijnse winkels zijn gesloten. Het is net een spookstad. Jolien en de groep bezoeken de Ibrahimi moskee in het centrum van Hebron.
Soms wordt het Jolien teveel. Op zondag gaat ze naar de Geboortekerk in Bethlehem waar ze bidt tot God en zich afvraagt waarom de Palestijnen zoveel leed wordt aangedaan.
Er zijn ook mooie momenten. Samen met de Palestijnse jongeren in de bus, zingen en dansen. Een gastvrij ontvangst bij een Palestijnse familie. Lekker shoppen met Palestijnse vrienden in de oude stad van Bethlehem. Een bezoek aan de Rotskoepel moskee in Jeruzalem. Jolien heeft in die 10 dagen ontzettend veel gezien en gehoord en noemt het zelf een ' levensveranderende ervaring' .
Na de pauze vertelt Baha Hilo over het werk van de Olijfbomencampagne. Deze campagne is opgericht door de YMCA en YWCA in Palestina om olijfbomen aan te planten die gesponsord zijn door buitenlanders. Sinds 2001 heeft Israel al ruim een half miljoen olijfbomen gekapt voor het bouwen van de muur en voor de uitbreiding van de nederzettingen. Het aanplanten van nieuwe olijfbomen is natuurlijk vooral bedoeld als steun aan de Palestijnse boeren die hun bomen zijn kwijtgeraakt, maar is ook belangrijk voor boeren die hun land dreigen kwijt te raken. Israel gebruikt een wet uit de Ottomaanse tijd, van rond 1850, waarin staat dat land dat gedurende drie jaar niet verbouwd wordt, aan de Staat vervalt. Door de muur en de nederzettingen is het soms onmogelijk voor Palestijnse boeren om hun land regelmatig te bezoeken. Hierdoor kan Israel via de Ottomaanse wet grote stukken land confisqueren. Door olijfbomen te planten kan de boer laten zien dat hij wel degelijk bereid is zijn land te bewerken.
Een olijfboom sponsoren kost 20 euro. Met het sponsoren van een boom ontstaat een speciale band tussen de sponsor en de Palestijnse gebieden. Dit is ook belangrijk voor Baha. Via de campagne proberen de YMCA en YWCA hun verhaal over het leven onder bezetting aan de buitenwereld te vertellen.
Zie voor foto’s : http://benefietgaza.tk/
Op zondag 14 juni organiseerden de YWCA en de Olijfbomencampagne in samenwerking met het 3 generatiecentrum uit de Utrechtse wijk Kanaleneiland een benefiet voor het werk van Theatre Day Productions in Gaza.
De YWCA is een vrouwenorganisatie met afdelingen over de hele wereld. Er is ook een YWCA van Palestina. Tijdens de Israëlische aanvallen op Gaza in januari van dit jaar, heeft de YWCA Nederland haar solidariteit betuigd met de YWCA van Palestina. Nu besloot zij de handen ineen te slaan met de Olijfbomencampagne, die ten doel heeft om in de Palestijnse gebieden olijfbomen te herplanten op plaatsen waar het Israëlische leger deze vernietigd heeft. Deze campagne wordt officieel ondersteund door de YWCA en de coördinator van de campagne werkt vanuit het kantoor van de YWCA.
Er werd gekozen om geld in te zamelen voor het werk van Theatre Day Productions in de Gazastrook. Deze organisatie is opgericht door de Nederlandse regisseur Jan Willems. Theatre Day Productions verzorgt in Gaza behalve optredens ook een drie jaar durende theateropleiding voor jongeren. Na afloop zetten sommige leerlingen zelf theatergroepen op of maatschappelijke organisaties die door middel van theater voorlichting geven. Met hun voorstellingen bereikt Theatre Day Productions jaarlijks ongeveer 35.000 kinderen. "Met bussen halen we de kinderen na school op zodat ze naar de voorstellingen kunnen komen kijken. Naar de afgelegen gebieden gaan we op tour."
Tijdens het ‘Duizend-en-één nachten benefiet voor Gaza’ werd ook een 20 minuten durende documentaire vertoond over het werk van Theater Day Productions.
Het benefiet vond plaats in het gebouw van de YWCA waar verschillende ruimtes waren ingericht voor workshops die in drie rondes werden gegeven. Elke ronde duurde een half uur. Er was keuze uit buikdansen, dabka dansen (traditionele Palestijnse dans), darbouka (Arabische percussie), Arabisch voor beginners en luisteren naar een Palestijnse verhalenverteller.
Tussendoor waren er optredens van de buikdanseres en de dabka dansgroep en tevens kon men op het balkon in de Arabische thee hoek een heerlijk kopje muntthee drinken of een Oosterse snack eten, verzorgd door de Marokkaanse Alia en haar vriendinnen.
Een aantal jonge meiden onderging een ‘total make over’ in Arabische stijl en liet zich opmaken door de Marokkaanse meiden van het 3-generatiecentrum. Zij hadden aantal prachtige Marokkaanse jurken waarin de bezoekers zich even als een prinses uit een duizend-en-één nachten sprookje konden wanen.
Voor deelname aan de workshops werd een bijdrage gevraagd, als ook voor de hapjes en drankjes en verder kon men mee doen aan een loterij waar leuke prijzen te winnen waren, zoals een fles olijfolie uit Palestina, Palestijns borduurwerk en keramiek uit de Palestijnse stad Hebron.
De middag werd bezocht door ruim zestig mensen van verschillende leeftijden en achtergronden. Het was erg leuk om te zien hoe iedereen in een heel relaxte sfeer met elkaar in gesprek raakte. Eén Palestijnse man was helemaal uit Groningen gekomen: “Ik vond het een heel bijzondere middag. Ik woon al dertig jaar in Nederland. Het is prachtig om te zien hoe Nederlanders zich inzetten voor mijn volk. De dabka dans was absoluut een topper voor mij, om te zien hoe Nederlandse vrouwen onze traditionele dans hebben geleerd.”
De opbrengst van het benefiet bedraagt ruim 500 euro en zal in zijn geheel ten goede komen aan het werk van Theatre Day Productions in Gaza.
Foto’s van het benefiet zijn te vinden op : http://benefietgaza.tk/
Met hartelijk dank aan Anne Pingen voor het maken van de foto’s en de website.
Verder willen wij alle vrijwilligers en workshop docenten die op deze dag een bijdrage hebben geleverd heel erg bedanken. De workshop docenten hebben allemaal een certificaat ontvangen van de olijfbomencampagne. In het volgende plantseizoen (vanaf december 2009) zal voor hen een boom worden geplant in de Palestijnse gebieden.
Het is deze week twee jaar geleden dat het Israëlische leger de Gazastrook volledig afsloot van de buitenwereld. Sindsdien is zowel het goederen- als personenverkeer in en uit de Gazastrook bijna geheel stilgelegd. Ook olijfbomen worden niet toegelaten dus nieuwe aanplant is onmogelijk.
Dit is extra wrang omdat in januari tijdens de Israëlische aanvallen op Gaza ruim 800 olijfbomen zijn vernietigd. Deze bomen stonden op zeven velden in Beit Hanoun in het noorden van de Gazastrook en zijn gesponsord via de olijfbomencampagne Houd Hoop Levend.
Ruim 200 van deze bomen waren door Nederlanders gesponsord. De gevolgen van de vernielingen zijn ernstig omdat veel Palestijnse boeren en hun gezinnen van de opbrengsten van olijfbomen afhankelijk zijn.
Cordaid medewerkster en stuurgroeplid van de olijfbomencampagne Houd Hoop Levend, Willemijn Leenhouts, gaat op 19 juni naar de Gazastrook. Zij zal de velden bezoeken en verslag doen van de situatie die ze daar aantreft.
De Joint Advocacy Initiative van de YMCA Oost Jeruzalem en YWCA Palestina moedigen sponsors aan te protesteren bij de Israëlische autoriteiten.